Danışma Hattı

0539 890 59 50

Bipolar II Bozukluğu

Bipolar Bozukluk Nedir? 

Bipolar bozukluk, belli bir düzen olmaksızın yineleyen mani, hipomani, depresyon ya da karma görünümlü duygudurum dönemleri ile karakterize, kronik seyirli, mesleki, ailesel ve sosyal alanlarda işlevsellikte belirgin bozulmaya yol açan bir duygudurum bozukluğudur (Yeloğlu ve diğerleri, 2017).

Bipolar 2 Bozukluğu 

DSM-4, mani ve depresyonun aynı bireyde bulunmasını bipolar bozukluk 1; hipomani ve depresyonun birlikteliğini de bipolar 2 bozukluk olarak tanımlamaktadır (Yeloğlu ve diğerleri, 2017). Bipolar 1 ve 2 genellikle benzer belirtilere sahiptir. Bipolar 2 görülen kişilerde, bipolar bozukluk 1 olanlara göre manik atakları daha düşük seviyede yaşarlar. Ayrıca kişiye bipolar 2 denilebilmesi için kişi aynı zamanda majör bir depresif dönem geçirmelidir. Psikiyatristler bazen depresyon olarak bipolar 2'yi yanlış değerlendirebilirler çünkü hipomanik belirtiler çok ince olabilir.

Bipolar bozukluk en az iki hafta sürer ve en az bir hipomanik dönemde devam eden majör depresif dönemi içerir. Bipolar 2 danışanları psikiyatriye gitmeyi gerektirecek kadar yoğun manik ataklar yaşayabilir. Bipolar tip 2’nin depresyon olarak yanlış değerlendirildiği durumlar olabilir. Bipolar bozukluk 2 daha geç başlar ve genellikle 30 yaş civarında görülür. Bipolar bozukluk 1’de cinsiyet oranları aynı iken, bipolar bozukluk 2’de kadın cinsiyet lehine değişen cinsiyet oranları görülür. Bir diğeri ise, bipolar bozukluk tip 2 görülen kişilerde, tip 1'e göre belirtilerin ortaya çıkması daha uzun sürer. Çocukluk çağı travması, bozukluğun ilk görülen dönemlerinin öncesinde stres kaynağının olması, premenstrüel sendrom, doğum sonrası başlangıç sıklığı iki grup arasında farklı değildir. Bipolar bozukluk tip 2 görülen kişilerin depresyonlu kaldıkları süre daha uzundur. Buna ek olarak, bipolar bozukluk tip 2 görülen kişilerde daha yüksek bulunan depresif atak sıklığı, benzer koruyucu terapiye uyum oranları eşliğindedir. Bipolar bozukluk 2’de yüksek olarak bulunan depresif atak sıklığı ile birlikte, depresif atak içerisindeki işlevsellikleri yönünden de daha kötü bulunmuştur. Mevsimsel değişim bipolar bozukluk 2'de daha fazla öneme sahiptir. Kesebir ve arkadaşlarının çalışmasında bipolar bozukluk 2’de yaygın olarak gözlenen ani başlangıç oranları olmuştur ve bu bipolar bozukluk 1'den daha fazladır. Aynı çalışmada, ani başlangıç depresif atak içerisindeki tüm depresif belirtilerin bir hafta içerisinde ortaya çıkması şeklinde tanımlanmıştır (Kesebir ve diğerleri, 2013).

Bipolar bozukluk 2 görülen depresif kişiler hamilton depresyon derecelendirme ölçeğinin duygudurum, suçluluk duygusu, özkıyım gibi genel bedensel belirtiler ve bedensel kaygı itemlerinden yüksek puanlar almışlardır. Bu ağır şiddette bir depresyon olduğunun göstergesidir. Suçluluk ve özkıyım düşüncelerinin bipolar bozukluk 2'de, bipolar bozukluk 1'den daha fazla gözlendiği bildirilmiştir. Bipolar bozukluk 2’de genel bedensel belirtilerden alınan yüksek puanların ağırlık hissi ve anerji ile ilişkili olduğu düşünülmüştür. Bipolar bozuklukta psişik ve bedensel problemler herhangi bir kaygı bozukluğunda depresif ataklar geçiren kişiler tarafından tarif edilebilmektedir. Daha şiddetli olduğu gözlenen genel bedensel kaygılar ise, bipolar bozukluk 2 depresyonda daha sık izlenen ajite ve retarde fenomenolojiden sorumlu olabilir. Ayrıca bipolar bozukluk 2, kadınlarda cinsel işlev bozukluğunun şiddetli bir şekilde yaşandığına işaret etmektedir. Bipolar bozukluk 2 görülen kadının süreci daha şiddetli yaşadığını cinsel işlev bozukluğu, genel bedensel belirtileri ve bedensel kaygısı ile gösterebilir (Kesebir ve diğerleri, 2013).

Bipolar 2 Bozuklukta Eş Belirtiler

Kesebir ve arkadaşları (2013), depresif atak sırasında dürtü kontrol bozukluğu ve bipolar bozukluk 2 görülen danışanlar arasında, bipolar bozukluk 1 olanların daha fazla olduğunu bildirmişlerdir. Tamam ve Karakuş (2011), bipolar bozukluk 1 görülen danışanlarda depresif atak sayısı, öz kıyım girişimi ve alkol ve madde kullanımının dürtü kontrol bozukluğu görülenler için risk etkeni olarak bildirmişlerdir. Kesebir ve arkadaşlarının çalışmasında bipolar bozukluk 2 görülen kişilerde en sık görülen bedensel problemler tiroid patolojileri, alerjik durumlar ve migrendir (Kesebir ve diğerleri, 2013).

BDT ile Bipolar 2 Bozukluğu

Araştırmalar giderek bipolar bozukluğun başlangıcının ve sürecinin stres faktörleriyle (fiziksel ve sosyal faktörler ile yaşam olayları), fizyolojik ve bilişsel yatkınlıklarla ilişkili olduğunu gösterdikçe, bu bozukluk sürecinde ilaçla birlikte BDT’nin kullanılmasının daha faydalı olacağı görüşü yaygınlık kazanmaktadır. BDT uzun dönem etkili olması ve yinelemeleri önlemesi açısından ilaç ile ilerlemeye gösterilen uyumu da desteklemektedir. Benzer şekilde, psikoeğitim de ilaç kullanımı uyumu arttırmakta ve giderek yanında standart bir uygulama niteliği kazanmaktadır (Maçkalı ve diğerleri, 2011). 

Ayrıca BDT farmakoterapiye uyumu bozan bilişsel ve davranışsal engellerle başa çıkma konusunda beceriler kazandırmakta ve bunu yapabilmek için ilaç kullanmayı reddetmenin ve işlevselliği olmayan benzeri düşüncelerin avantaj ve dezavantajlarını gözden geçirmekte, düşünce değişim kayıtları tutturmakta, davranışçı deneyler aracılığıyla yeni öğrenmeler sağlamakta ve de eşleştirme ve hatırlatma yöntemleri aracılığıyla ilaç ile uyumu arttırmaya çalışmaktadır (Sungur, 2013).



Kaynakça 

Maçkalı, Z. ve Tosun, A. (2011). Bipolar Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Terapi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 3(4), 571-594.

Sungur, M. (2013). İki Uçlu Bozuklukta Bilişsel Davranışçı Terapilerin Yeri ve Önemi. Journal Of Mood Disorders, 3 (5), 0-0. Erişim adresi: http://dergipark.org.tr/moodis/issue/10480/128298

Karakuş, G. ve Tamam, L. (2011). Impulse Control Disorder Comorbidity Among Patients With Bipolar I Disorder. Compr Psychiatry; 52(4):378-385.

Kesebir, S., İnanç, L., ve Yıldırım, G. (2013). Bipolar Bozukluk Tip I ile Tip II'nin Depresyon Atakları Arasındaki Farklılıklar. Psikiyatride Guncel Yaklasimlar-Current Approaches in Psychiatry, 5(3), 290-298.

Yeloğlu, Ç. (2017). Önemli BirRuh Sağlığı Sorunu: Bipolar Bozukluk. Mustafa Kemal Üniversitesi Tıp Dergisi, 8 (30), 41-54.